Kediler

Kedilerde Ağız ve Diş Hastalıkları Türleri

Kedilerde Ağız ve Diş Hastalıkları

Kediler, evcil hayvanların başında gelerek oldukça fazla sevilmektedir. Doğada birçok kedi türü ve cinsi bulunarak her biri birbirinden farklı özelliklerden oluşmaktadır. Görünüm, vücut yapısı, renk, anatomi ve kişilik olarak farklı olan kedi cinslerinin hastalıklara olan yatkınlıkları da değişmektedir.

Kedilerin ağız anatomisi, hastalıkları ve işlevi, genel sağlık hakkında bilgi vermektedir. Diş etleri, diş yapısı, dudaklar, dil ve tat hücreleri, kedilerin özelliklerine göre değişmektedir. Diğer canlılarda olduğu gibi kedilerde de ağız ve diş sağlığından problemler meydana gelebilmektedir. Bu problemler, farklı türdedir ve her birinin oluşumunda farklı nedenler yatmaktadır.

Kedilerde Ağız İçi Hastalıklarının Klinik Belirtileri Nelerdir?

Ağız yapısı, mukoz adı verilen dokular ile kaplıdır. Mukoz dokularının sahip olduğu renkler, ağız ve vücut sağlığı hakkında bilgi vermektedir. Soluk renkteki mukoz dokular, düşük sayıdaki kan hücresi ve kansızlık sorunlarına işaret etmektedir. Maviye yakın olan mukoz dokuları da kanın yeterli olarak oksijen almadığını göstermektedir. Sarı renkteki dokular, karaciğer ve sarılık hastalıklarının belirtisi olarak görülmektedir. Bu üç renk, hastalıkların habercisi olurken, teşhisi konular hastalık tedavi edilmediğinde daha büyük sorunlara yol açmaktadır.

Veteriner hekimler, mukoz dokuları kedinin sıvı durumu ve dolaşımını da anlamak için de incelemektedir. Testlerden biri dokulara dokunarak beyazlatma ve ne kadar sürede kendi rengine döneceğini beklemektir. Normalde bu süre 2 saniyeden daha az sürmektedir.

Kötü kokan nefes, yemek yemede güçlük çekme, salya akıtma ve çenesini takırdatma, kedilerde oluşan ağız hastalıklarının klinik belirtileri arasında yer almaktadır. Kedilerde yaygın olarak görülen genetik sorunlar ise kırılmış, abseli veya yanlış dizilmiş diş ve diş etleridir.

Kedilerde Ağız Kokusu Oluşumu

Kedilerin süt dişleri genel olarak altıncı aya geldiklerinde çıkmaya başlamaktadır. Yavrularda 26 ve yetişkinlerde ise 30 adet diş bulunmaktadır. Genç yaştaki kediler var olan süt dişlerini dökerek yerine yetişkin dişlerini çıkarmaya başlarlar. Yavru kedilerin bazılarında diş dökerken, diş eti kızarıklıkları ve ağız kokusu olabilmektedir.

Yetişkin kedilerde halitosis isimli kötü koku oluşması, ağız içi yangı, diş hastalığı, metabolizma problemi, enfeksiyon ve virütik problemlerinin belirtisi olabilmektedir. Kedilerin ağızında koku olsun veya olmasın yaşamları boyunca ağız sağlığı kontrolleri yapılmalıdır.

Kedilerde Sistemik Hastalıklar İle Oluşan Ağız Kokusu

Halitosis isimli koku sorununa neden olan en yaygın haslıklar böbrek ve metabolizma sorunlarıdır. Böbrekler düzenli ve doğru çalışmadığında kanda bulunan kötü maddeler dışarı atılmaz ve birikir. Diş etlerinde bulunan kan hücre sayısı yüksektir ve bunlar yüzeye yakındır. Bu durum atılmayan atık maddelerin ağızda koku oluşumuna sebep olmaktadır. Böbrek ile ilgili rahatsızlıklar genel olarak 10 yaşını aşkın kedilerde görülmektedir. Sindirim sistemi sorunları, solunum yolu hastalıkları ve şeker hastalığı ağız kokusuna neden olan sistemik hastalıklardır.

Kedilerde Kronik Gingivit Stomatiti ve Plazma Hücresi Stomatiti

Kedi ağızında temel olarak görülen iki yangı bulunmaktadır. Bunlar Kronik Gingivit Stomatiti ve Plazma Hücresi Stomatiti olarak adlandırılır. Bu hastalıklardan herhangi birine yakalanan bir kedinin ağızında kırmızı bölgeler oluşmaktadır. Bu hastalıkların teşhisi ancak veteriner hekim tarafından yapılan testler ile mümkündür. Felin immuneksikliği, negatif felin lösemisi ve biyopsi, teşhisin konması için yapılmaktadır.

Her iki hastalık durumu da denetim altına alınacak türdedir ve ender olarak tamamen ortadan kaldırılabilir. Hastalıkların ilerlemiş olduğu kediler, ağızlarını açarken oldukça fazla acı çekmektedir. Aynı zamanda yemek yerken de zorluk çekerler ve tüylerini yalayarak temizleyemezler. Tedavi sürecinde antienflamatuarlar ve antibiyotikler kullanılarak ağız dokusunda bulunan parçalar çekilir. İlaçların yanı sıra tüm dişlerin çekilmesi şarttır. Hastalık oluşumunun kesin nedeni bilinmemektedir.

Kedilerde Virüslere Bağlı Olan Ağız Yaraları

Kedilerin maruz kaldığı birçok virüs biçimi ağızda yaralanmalara yol açabilir. Felin calici ve felin herpes isimli virüsler solunu yolları enfeksiyonlarına neden olmaktadır. Bunun sonucunda da dudak, dil, diş eti ve tat hücreleri üzerinde ülser oluşabilmektedir. Oluşan bu aftlar, insan vücudundakilere benzerler. FIV pozitif kedilerde genel olarak kronik diş eti iltihabı görülmektedir. Bazı kedilerde bağışıklık sisteminin zayıflaması da kronik diş eti iltihabının oluşumunu kolaylaştırmaktadır. Panlokopenia isimli virüs de ağız ülserine yol açabilmektedir.

Kedilerde Anormal Salyalama Durumu

Kedilerin salyalaması, normal bir durum değildir. Salya akıtan kedilerin hekim muayenesine götürülmesi şarttır. Köpeklerde son derece normal olan salyalama kediler için pek de geçerli değildir. Çok az sayıda kedi sevinçli, heyacanlı veya sinirlik olduğunda salyalayabilir. Ancak çoğu kişi kedisi salyaladığında bunun anormal bir durum olmadığını düşünür.

Salyalamaya neden olan faktörler, ağıza takılan maddeler, dil, dudak ve diş etlerinde bulunan tümörler ve ağız ülserine yol açan virutik enfeksiyon olabilmektedir. Kedi acı bir madde veya alkol benzeri içecekler yaladığında salya akıtabilirler. Çene kemiği kırılmış olan veya kötü bir travma yaşayan kediler de salyalayabilmektedir. Ağızda oluşan travmalardan biri elektrik kablosunun kemirilerek ağızın yanmasıdır. Yanıklar hafif veya ağır olabilmektedir. Yanık derecesi büyükse kedi haftalarca kendi başına yemek tüketemez. Aynı durum çene kırıklıklarında da geçerlidir. Çenenin tutulması için vidalar, teller ve bağlama işlemi gerekebilir.

Kedilerde Tümör Oluşumu

Yaşı büyük olan bir kedinin ağzında herhangi bir kitle görüldüğünde veteriner hekim kontrolüne götürülmelidir. Tümörler iyi veya kötü huylu olabilmektedir. Ağızda oluşan tümörlerin dıştaki hücrelere oranla alınması ve tedavi edilmesi oldukça zordur. Tümörler, çene kemikleri, diş etleri, dudaklar ve dilde çıkabilmektedir. Kötü huylu olan squamous isimli hücre en çok rastlanılan ağız tümörlerinden biridir.

Kedilerde Damak ve Tükürük Bezi Rahatsızlıkları

Kedilerin tükürük bezi ve damaklarını etkileyen durumlar yaygın değildir. Ağızın doğru bir biçimde kapanmamış olduğu deformasyon durumu ise cerrahi yöntemler ile düzeltilebilir. Tükürük bezlerinin alınması durumunda dahi kediler normal fonksiyonlarına devam edebilmektedir.

This Post Has One Comment

  1. Yasemin Uçarkuş Reply

    sokaktaki kedilerimden birinde ağız içi yaraları oluşmuştu günlük tedaviyle sağlığına kavuştu

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.